Nhóm đại diện đối thoại của người lao động là gì? Có bắt buộc phải có?

LexNovum Lawyers

16/01/2026

Trong doanh nghiệp, khi cần ban hành các tài liệu quản trị nhân sự như Quy chế dân chủ, Nội quy lao động, Quy chế đánh giá mức độ hoàn thành công việc, Thang lương, bảng lương hoặc khi xảy ra các tình huống được quy định tại Điều 63.2 Bộ luật Lao động 2019 [1], người sử dụng lao động (“NSDLĐ”) phải thông qua thủ tục tham khảo ý kiến và đối thoại tại nơi làm việc với (i) tổ chức đại diện người lao động (“NLĐ”) tại cơ sở và (ii) nhóm đại diện đối thoại của NLĐ, tùy từng trường hợp. Vậy nhóm đại diện đối thoại của NLĐ gồm những ai và có phải mọi công ty đều phải có nhóm đại diện đối thoại của NLĐ?

1. Thế nào là nhóm đại diện đối thoại của NLĐ?

Việc tổ chức đối thoại tại nơi làm việc theo quy định tại Điều 63.2 Bộ luật Lao động 2019 (“BLLĐ 2019”) nhằm tạo cơ chế để NSDLĐ và NLĐ chia sẻ, thảo luận về các vấn đề liên quan đến quyền, lợi ích và mối quan tâm của các bên trong quá trình lao động; đồng thời là cơ hội để NSDLĐ lắng nghe và tiếp thu ý kiến của toàn bộ NLĐ. Do đó, quy định về đối thoại tại BLLĐ 2019 mang nội hàm bảo đảm sự dân chủ, công khai và bình đẳng trong quan hệ lao động.

Theo quy định tại Điều 37.1 Nghị định 145/2020/NĐ-CP, khi phát sinh vấn đề cần tổ chức đối thoại tại nơi làm việc, căn cứ vào từng trường hợp cụ thể dưới đây, NSDLĐ sẽ áp dụng cơ chế tổ chức và hình thức đối thoại phù hợp nhằm bảo đảm quyền tham gia của NLĐ theo quy định của pháp luật lao động. Cụ thể:

Trường hợp 1: Tất cả NLĐ đều tham gia tổ chức đại diện NLĐ. Trong trường hợp này, NSDLĐ sẽ phối hợp với tổ chức đại diện NLĐ tại cơ sở để tổ chức đối thoại tại nơi làm việc;

Trường hợp 2: Doanh nghiệp không có tổ chức đại diện NLĐ tại cơ sở; hoặc chỉ có một phần NLĐ tham gia tổ chức đại diện NLĐ tại cơ sở. Khi đó, NSDLĐ cần phối hợp với tổ chức đại diện NLĐ tại cơ sở (nếu có) để hướng dẫn, hỗ trợ NLĐ không tham gia tổ chức đại diện NLĐ tự lựa chọn người đại diện cho mình (“Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ”).

Số lượng thành viên Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ được xác định dựa trên số lượng NLĐ làm việc cho NSDLĐ, cụ thể:

- Ít nhất 03 người, nếu NSDLĐ sử dụng dưới 50 NLĐ;
- Ít nhất từ 04 người đến 08 người, nếu NSDLĐ sử dụng từ 50 NLĐ đến dưới 150 NLĐ;
- Ít nhất từ 09 người đến 13 người, nếu NSDLĐ sử dụng từ 150 NLĐ đến dưới 300 NLĐ;
- Ít nhất từ 14 người đến 18 người, nếu NSDLĐ sử dụng từ 300 NLĐ đến dưới 500 NLĐ;
- Ít nhất từ 19 đến 23 người, nếu NSDLĐ sử dụng từ 500 đến dưới 1.000 NLĐ;
- Ít nhất 24 người, nếu NSDLĐ sử dụng từ 1.000 NLĐ trở lên.

Lưu ý: Thành viên tham gia Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ không phải là thành viên của tổ chức đại diện NLĐ.

Bên cạnh đó, trong thực tiễn có thể phát sinh trường hợp doanh nghiệp chỉ có rất ít NLĐ không tham gia tổ chức đại diện NLĐ (ví dụ chỉ có 01 NLĐ). Khi đó, số lượng Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ được xác định như thế nào và NSDLĐ cần xử lý ra sao để bảo đảm tuân thủ quy định pháp luật lao động? Nội dung này sẽ được LNV bàn luận trong các bài viết tiếp theo.

2. Có phải mọi Công ty đều phải có nhóm đại diện đối thoại của NLĐ?

Như đã phân tích tại Mục 1, việc thành lập Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ không phải là yêu cầu áp dụng một cách mặc nhiên đối với mọi doanh nghiệp. Khi tổ chức đối thoại tại nơi làm việc, NSDLĐ cần căn cứ vào thực trạng tham gia của NLĐ vào tổ chức đại diện NLĐ tại cơ sở để xác định thành phần tham dự đối thoại cho phù hợp. Theo đó, Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ chỉ thành lập trong trường hợp doanh nghiệp không có tổ chức đại diện NLĐ tại cơ sở hoặc chỉ có một phần NLĐ tham gia tổ chức đại diện NLĐ, nhằm bảo đảm quyền tham gia đối thoại của toàn bộ NLĐ theo quy định của pháp luật lao động.

3. Một số vấn đề pháp lý nếu tổ chức đối thoại hoặc tham khảo ý kiến không có sự tham gia của nhóm đại diện đối thoại của NLĐ?

Giả sử doanh nghiệp thuộc Trường hợp 2, việc tổ chức đối thoại hoặc tham khảo ý kiến mà bỏ qua đối tượng là Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ (nếu có) có thể làm phát sinh một số rủi ro và hệ quả pháp lý sau đây:

Thứ nhất, về hiệu lực và tính hợp pháp của các văn bản quản trị nhân sự. Như đã phân tích tại Mục 1, khi ban hành tài liệu quản trị nhân sự, NSDLĐ bắt buộc phải tham khảo ý kiến và tổ chức đối thoại với tổ chức đại diện NLĐ (nếu có) và Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ (nếu có). Trong trường hợp doanh nghiệp không có tổ chức đại diện NLĐ tại cơ sở hoặc chỉ có một phần NLĐ tham gia tổ chức đại diện NLĐ, Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ chính là chủ thể đại diện hợp pháp để tham gia cơ chế đối thoại với NSDLĐ. Do đó, nếu NSDLĐ không tổ chức đối thoại hoặc tổ chức đối thoại nhưng thiếu sự tham gia của Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ, các văn bản quản trị nhân sự được ban hành có nguy cơ bị xem là không tuân thủ đúng trình tự, thủ tục theo quy định pháp luật lao động, từ đó ảnh hưởng đến hiệu lực áp dụng trên thực tế.

Thứ hai, nguy cơ phát sinh tranh chấp và khiếu nại của NLĐ. Việc không đảm bảo quyền tham gia đối thoại của NLĐ, đặc biệt là nhóm NLĐ không tham gia tổ chức đại diện NLĐ có thể dẫn đến tâm lý bất bình, thiếu đồng thuận của NLĐ dẫn đến phát sinh các tranh chấp không đáng có, khi NLĐ cho rằng các quy định nội bộ được ban hành mang tính áp đặt, không phản ánh đầy đủ ý chí và nguyện vọng của họ.

Thứ ba, tác động tiêu cực đến quản trị doanh nghiệp và quan hệ lao động. Dưới góc độ quản trị nhân sự, việc bỏ qua Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ đi ngược lại tinh thần dân chủ, công khai và bình đẳng mà BLLĐ 2019 hướng tới. Trong dài hạn, điều này có thể làm suy giảm mức độ gắn kết của NLĐ, ảnh hưởng đến sự ổn định của quan hệ lao động và hiệu quả quản trị nhân sự trong doanh nghiệp.

Trên đây là một số thông tin về Nhóm đại diện đối thoại của NLĐ nhằm cung cấp cho Quý Khách hàng cơ sở tham khảo trong việc tổ chức đối thoại tại nơi làm việc và ban hành các tài liệu quản trị nhân sự phù hợp với quy định của pháp luật lao động hiện hành. Trường hợp Quý Khách hàng có nhu cầu được tư vấn chuyên sâu hoặc hỗ trợ xây dựng hệ thống tài liệu, quy trình nội bộ đáp ứng quy định của pháp luật lao động, vui lòng liên hệ trực tiếp với LNV để được hướng dẫn cụ thể.

Người thực hiện: Cộng sự Quế Trân

Tham vấn: Luật sư Phan Nhi

Lưu ý: Bài viết này được thực hiện dựa trên quy định của pháp luật và kinh nghiệm thực tế. Những thông tin tại bài viết này chỉ nên được sử dụng nhằm mục đích tham khảo. Chúng tôi không chịu trách nhiệm hay có nghĩa vụ pháp lý đối với bất kỳ cá nhân, tổ chức nào sử dụng thông tin tại bài viết này ngoài mục đích tham khảo. Trước khi đưa ra bất kỳ sự lựa chọn hoặc quyết định nào, Quý Khách hàng vui lòng tham vấn thêm các khuyến nghị một cách chính thức, hoặc liên hệ LexNovum Lawyers để nhận được sự tư vấn chuyên sâu từ chúng tôi.

Vui lòng trích dẫn nguồn “LexNovum Lawyers” khi sử dụng hoặc chia sẻ bài viết này tại bất kỳ đâu.