Điều kiện tài sản đảm bảo của khoản nợ xấu được thu giữ từ ngày 01/12/2025
Ngày 25/11/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 304/2025/NĐ-CP quy định điều kiện tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ, có hiệu lực từ ngày 01/12/2025 (“Nghị định”). Nghị định được thiết kế theo hướng khi thu giữ các tài sản bảo đảm là “chỗ ở duy nhất” hoặc “công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất”, bên nhận bảo đảm có trách nhiệm trích một khoản tiền để bên bảo đảm có khả năng, nguồn lực duy trì cuộc sống, đảm bảo các chi phí sinh hoạt tối thiểu của bên bảo đảm và gia đình.
Nghị định này gồm có 08 điều, quy định điều kiện tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ theo điểm đ khoản 2 Điều 198a Luật Các tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15 được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 96/2025/QH15 (“Luật các tổ chức tín dụng được sửa đổi, bổ sung năm 2025”); áp dụng đối với tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức mà Nhà nước sở hữu 100% vốn điều lệ có chức năng mua, bán, xử lý nợ (tổ chức mua bán, xử lý nợ) và cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.
Một số điểm chính của Nghị định như sau:
1. Điều kiện tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ (Điều 4 Nghị định)
a. Tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu là chỗ ở duy nhất hoặc công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất chỉ được thu giữ khi đáp ứng các điều kiện quy định tại điểm a, b, c, d, e khoản 2 Điều 198a Luật các tổ chức tín dụng được sửa đổi, bổ sung năm 2025 và một trong các điều kiện:
- Trường hợp thu giữ chỗ ở duy nhất đã được xác nhận và chứng minh theo quy định tại khoản 1 Điều 5 Nghị định, bên nhận bảo đảm trích một khoản tiền cho bên bảo đảm bằng 12 tháng lương tính theo mức lương tối thiểu quy định tại khoản 2 Điều 3 Nghị định;
- Trường hợp thu giữ công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất không hình thành từ vốn vay đã được xác nhận và chứng minh theo quy định tại khoản 1 Điều 5 Nghị định, bên nhận bảo đảm trích một khoản tiền cho bên bảo đảm bằng 06 tháng lương tính theo mức lương tối thiểu quy định tại khoản 2 Điều 3 Nghị định.
b. Tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu không phải chỗ ở duy nhất, không phải công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất được thu giữ khi đáp ứng các điều kiện quy định tại điểm a, b, c, d, e khoản 2 Điều 198a Luật các tổ chức tín dụng được sửa đổi, bổ sung năm 2025.
2. Quyền và trách nhiệm của bên bảo đảm (Điều 5 Nghị định)
a. Tại hợp đồng bảo đảm hoặc văn bản khác, bên bảo đảm phải cam kết xác nhận và chứng minh tài sản bảo đảm thuộc hoặc không thuộc trường hợp là chỗ ở duy nhất hoặc công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất theo yêu cầu của bên nhận bảo đảm trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được yêu cầu của bên nhận bảo đảm. Nếu không thực hiện xác nhận và chứng mình thì tài sản bảo đảm không được xem là chỗ ở duy nhất hoặc công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất.
b. Chịu trách nhiệm về nội dung xác nhận và tính đúng đắn, hợp pháp của các tài liệu chứng minh, bao gồm:
- Giấy chứng nhận quyền sở hữu đối với tài sản bảo đảm và các tài sản khác (nếu có);
- Sao kê tài khoản ngân hàng ghi nhận thu nhập hàng tháng của bên bảo đảm;
- Tài liệu chứng minh việc thực hiện nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân của bên bảo đảm;
- Hóa đơn điện hoặc nước hoặc internet ghi nhận địa chỉ thường trú, tạm trú của bên bảo đảm;
- Các tài liệu chứng minh khác.
3. Quyền và trách nhiệm của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức mua bán, xử lý nợ (Điều 6 Nghị định)
a. Cung cấp đầy đủ thông tin cho bên bảo đảm về quyền và trách nhiệm của bên bảo đảm, quyền và trách nhiệm của bên nhận bảo đảm được quy định tại Nghị định.
b. Trích khoản tiền cho bên bảo đảm theo quy định tại khoản 1 Điều 4 Nghị định và được tính số tiền này vào chi phí xử lý tài sản bảo đảm.
c. Tiến hành thu giữ tài sản bảo đảm khi đáp ứng điều kiện quy định tại Nghị định.
Việc thu giữ tài sản bảo đảm thực hiện theo quy định tại khoản 3, khoản 4, khoản 5, khoản 6, khoản 7 Điều 198a Luật các tổ chức tín dụng được sửa đổi, bổ sung năm 2025.
Trên đây là tổng hợp các nội dung chính đáng lưu ý của Nghị định số 304/2025/NĐ-CP quy định điều kiện tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ. Để biết thêm chi tiết, vui lòng xem toàn văn Nghị định tại đây.
Thực hiện: Luật sư Cai Thị Ánh Tuyết, Cộng sự Nguyễn Thị Minh Anh.
Lưu ý:
Những thông tin tại bài viết này chỉ nên được sử dụng nhằm mục đích tham khảo. Chúng tôi không chịu trách nhiệm hay có nghĩa vụ pháp lý đối với bất kỳ cá nhân, tổ chức nào sử dụng thông tin tại bài viết này ngoài mục đích tham khảo. Trước khi đưa ra bất kỳ sự lựa chọn hoặc quyết định nào, Quý Khách hàng vui lòng tham vấn thêm các khuyến nghị một cách chính thức, hoặc liên hệ LexNovum Lawyers để nhận được sự tư vấn chuyên sâu từ chúng tôi.
Vui lòng trích dẫn nguồn “LexNovum Lawyers” khi sử dụng hoặc chia sẻ bài viết này tại bất kỳ đâu.